पेरिस । फ्रान्सको राजधानी पेरिसस्थित विश्वप्रसिद्ध इफेल टावर सोमबार एक दिनका लागि बन्द भएको छ। हिन्दू धार्मिक समूहसँग सम्बन्धित करिब १०० जनाको निजी भ्रमणका क्रममा महिला कर्मचारीलाई आफ्नो कार्यस्थलबाट हट्न वा सार्वजनिक नजरबाट टाढा रहन भनिएको आरोपपछि कर्मचारीले विरोध गर्दै हडताल गरेपछि इफेल टावर बन्द भएको हो।
घटना फ्रान्समा महिला–पुरुष समानता र धार्मिक स्वतन्त्रतासँग जोडिएको राजनीतिक बहसको विषयसमेत बनेको छ। घटनामा बोचासनवासी अक्षर पुरुषोत्तम स्वामीनारायण संस्था (बीएपीएस) सँग सम्बन्धित प्रतिनिधिमण्डलको निजी भ्रमणलाई लिएर विवाद उत्पन्न भएको हो। उक्त समूह फ्रान्सको पेरिसनजिकै नयाँ हिन्दू मन्दिर उद्घाटनसम्बन्धी कार्यक्रममा सहभागी हुन फ्रान्स पुगेको थियो।
कर्मचारी युनियनका प्रतिनिधिका अनुसार शनिबार इफेल टावरमा करिब १०० सदस्यको उक्त समूह पुग्दा महिला कर्मचारीलाई आफ्नो कार्यस्थलबाट हटेर पुरुष सहकर्मीलाई त्यहाँ राख्न भनिएको थियो। युनियनका अनुसार यस घटनापछि महिला कर्मचारीहरूले आफूलाई आफ्नो लिङ्गकै कारण ‘अदृश्य’ बनाइएको र अपमानित महसुस गरेको बताएका थिए। घटनापछि कर्मचारीबीच असन्तुष्टि बढ्दै गएपछि सोमबार व्यवस्थापनसँग छलफल गर्न र भविष्यमा यस्तो अवस्था दोहोरिन नदिन दबाब दिन कर्मचारीहरू भेला भएका थिए।
इफेल टावर सञ्चालन गर्ने कम्पनी सेतेले घटनापछि कर्मचारीसँग माफी मागेको छ। व्यवस्थापनले भ्रमणका क्रममा अपनाइएको व्यवस्था गलत भएको र लैंगिक समानताको सिद्धान्तसँग मेल नखाने स्वीकार गरेको बताइएको छ। कर्मचारीको विरोधका कारण सोमबार इफेल टावरको प्रवेश सेवा प्रभावित भएको थियो र पर्यटकका लागि टावर बन्द गरिएको थियो।
घटनाप्रति पेरिसका अधिकारीहरूले पनि गम्भीर चासो व्यक्त गरेका छन्। पेरिसका मेयर इमानुएल ग्रेगोआरले घटनाको तत्काल छानबिन गरिने बताएका छन्। उनले कर्मचारीको आक्रोशलाई जायज भन्दै घटनाको वास्तविकता तत्काल स्पष्ट पार्न आवश्यक रहेको बताएका छन्।
फ्रान्सको राष्ट्रिय सभाकी अध्यक्ष याएल ब्राउन पिभेले पनि धार्मिक अतिथिको स्वागत गर्नु फ्रान्सका आधारभूत मूल्यसँग सम्झौता गर्नु नहुने प्रतिक्रिया दिएकी छन्। उनले फ्रान्समा महिलाहरू सार्वजनिक जीवनमा पूर्ण रूपमा उपस्थित हुने अधिकार राख्ने भन्दै कसैलाई पनि महिलालाई ‘अदृश्य’ बनाउन अधिकार नभएको बताएकी छन्।
उता, बीएपीएसले भने घटनामा महिला कर्मचारीलाई जानाजानी हटाउन खोजिएको दाबी अस्वीकार गरेको छ। संस्थाका प्रतिनिधिका अनुसार ठूलो संख्यामा प्रतिनिधिमण्डल भएकाले सर्वसाधारणलाई असुविधा नहोस् भन्ने उद्देश्यले इफेल टावर खुल्ने समयमै निजी भ्रमणको व्यवस्था गरिएको थियो। संस्थाले आफूलाई उपलब्ध जानकारीअनुसार कसैलाई इफेल टावर प्रवेश गर्न रोक नलगाइएको भन्दै घटनाबाट कसैलाई पीडा वा असुविधा भएको भए क्षमा मागेको छ।
यस घटनाले फ्रान्समा धार्मिक समूहलाई दिइने विशेष सुविधा र देशको लैंगिक समानताको कानुनी तथा सामाजिक मूल्यबीचको सीमाबारे बहस चर्काएको छ। फ्रान्सेली राजनीतिक नेताहरूले धार्मिक आस्था वा परम्पराका नाममा महिलामाथि विभेद स्वीकार गर्न नसकिने धारणा व्यक्त गरेका छन्। यद्यपि, महिला कर्मचारीलाई हटाउने निर्णय कसले र कुन स्तरमा गरेको थियो भन्ने विषयमा छानबिनबाट थप तथ्य सार्वजनिक हुन बाँकी छ।
करिब १०० सदस्यको निजी भ्रमणबाट सुरु भएको विवाद अन्ततः विश्वकै चर्चित पर्यटकीय स्थलमध्ये एक इफेल टावर एक दिन बन्द हुने अवस्थासम्म पुगेको हो। कर्मचारीको विरोध, व्यवस्थापनको माफी र राजनीतिक तहबाट सुरु भएको छानबिनपछि अब घटनाको वास्तविक जिम्मेवारी र भविष्यमा यस्ता घटना दोहोरिन नदिन अपनाइने उपायमाथि ध्यान केन्द्रित भएको छ।
इफेल टावर मंगलबार, सेप्टेम्बर ८ देखि नियमित रूपमा सञ्चालनमा फर्कने अपेक्षा गरिएको छ।