चीन–नेपाल सीमा क्षेत्रको केरुङ (ग्यिरोङ) मा गएको विनाशकारी बाढीपहिरोपछि चिनियाँ प्रधानमन्त्री ली छ्याङ घटनास्थल पुगेर उद्धार तथा राहत कार्यको निरीक्षण गर्नुभएको छ। चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङको निर्देशनअनुसार प्रधानमन्त्री ली बिहीबार (२७ अगस्ट) उच्च अधिकारीहरूको टोलीसहित ग्यिरोङ पुग्नुभएको हो। उहाँले उद्धारमा खटिएका सुरक्षाकर्मी तथा कर्मचारीसँग भेट गर्नुका साथै विपद्बाट प्रभावित तथा विस्थापित स्थानीय नागरिकको अवस्थाबारे जानकारी लिनुभएको छ।
बुधबार (२६ अगस्ट) बिहान चीन–नेपाल सीमास्थित ग्यिरोङ बन्दरगाह क्षेत्रमा गएको भीषण पहिरो र त्यसपछि आएको बाढीले ठूलो क्षति पुर्याएको थियो। चिनियाँ अधिकारीहरूका अनुसार बिहीबार बिहानसम्म चीनतर्फ तीन जनाको मृत्यु भएको, ५५८ जना बेपत्ता रहेको र दुई स्थानीय बासिन्दाको उद्धार गरिएको थियो। बेपत्तामध्ये २६० जना विदेशी नागरिक रहेको जनाइएको छ।
विपद्पछि चीनले ठूलो संख्यामा उद्धार तथा प्राविधिक जनशक्ति परिचालन गरेको छ। पहिलो चरणमा १४१ जना उद्धारकर्ता अत्याधुनिक खोज तथा उद्धार उपकरणसहित ग्यिरोङ बन्दरगाह पुगेका छन्। त्यसपछि थप १११ जना चिनियाँ खोज तथा उद्धार टोलीका सदस्यसमेत घटनास्थलतर्फ परिचालित भएका छन्। उच्च हिमाली क्षेत्रमा उद्धारका लागि उच्च उचाइमा उड्न सक्ने हेलिकोप्टरसमेत परिचालन गरिएको चिनियाँ अधिकारीहरूले बताएका छन्।
उद्धार कार्यका क्रममा पहिरोका कारण सडक तथा आसपासको भौगोलिक संरचना गम्भीर रूपमा प्रभावित भएकाले चुनौती थपिएको छ। घटनास्थलमा थुप्रिएको हिलो कतिपय भागमा डेढ मिटरभन्दा बढी गहिरो रहेको र माथिल्लो क्षेत्रमा बनेको अवरोध तथा सम्भावित जलाशयले थप बाढीको जोखिम बढाएको अधिकारीहरूले बताएका छन्। त्यसैले उद्धार टोलीले बेपत्ताको खोजीका साथै सम्भावित दोस्रो विपद्को जोखिम मूल्याङ्कन र निगरानीलाई पनि प्राथमिकता दिएको छ।
प्रधानमन्त्री लीले उद्धार कार्यलाई वैज्ञानिक र समन्वयात्मक ढंगले अघि बढाउन, प्रभावितको अवस्था यकिन गर्न तथा राहतलाई प्रभावकारी बनाउन निर्देशन दिनुभएको छ। यसअघि राष्ट्रपति सीले पनि बेपत्ताको खोजी, जोखिममा रहेका नागरिकको सुरक्षित स्थानान्तरण, घाइतेको उपचार र थप विपद् रोकथामलाई प्राथमिकतामा राख्न निर्देशन दिनुभएको थियो।
यस विपद्को प्रभाव नेपालतर्फ पनि अत्यन्तै गम्भीर देखिएको छ। बाढीपहिरोका कारण रसुवा, नुवाकोटलगायतका क्षेत्रमा ठूलो जनधनको क्षति भएको छ भने सयौँ मानिस बेपत्ता छन्। नेपालतर्फ बेपत्ता विदेशी नागरिकको संख्या पनि उल्लेख्य रहेको र करिब १०० चिनियाँ नागरिक सम्पर्कविहीन भएको चिनियाँ विदेश मन्त्रालयले जनाएको छ। नेपाल र चीन दुवैतर्फ खोजी तथा उद्धार जारी रहेकाले सीमा क्षेत्रमा भएको यो विपद्को वास्तविक मानवीय क्षतिको विवरण अझै यकिन हुन बाँकी छ।